B.67
LECZENIE IMMUNOGLOBULINAMI CHORÓB NEUROLOGICZNYCH (ICD-10: G61.8, G62.8, G63.1, G70, G04.8, G73.1, G73.2, G72.4, G61.0, G36.0, G25.82, M33.0, M33.1, M33.2)
ŚWIADCZENIOBIORCY
- W ramach programu lekowego udostępnia się terapie:
- immunoglobuliną ludzką normalną,
- zgodnie ze wskazanymi w opisie programu warunkami i kryteriami.
Kryteria kwalifikacji
- Do programu kwalifikowani są pacjenci, u których przeprowadzono diagnostykę w oparciu o ocenę stanu neurologicznego wg. ustalonych zasad oraz wykluczono inne przyczyny obserwowanych zaburzeń poza wymienionymi poniżej.
- Do programu kwalifikowani są pacjenci spełniający łącznie kryteria odpowiednio w następujących rozpoznaniach:
Przewlekła zapalna polineuropatia demielinizacyjna (CIDP)
Kryteria kwalifikacji
- potwierdzona:
- badaniem EMG (wymóg neurografii) co najmniej 4 nerwów,
- badaniem płynu mózgowo-rdzeniowego;
- przy braku skuteczności leczenia kortykosteroidami lub przy występujących przeciwskazaniach do ich stosowania.
Wieloogniskowa neuropatia ruchowa (MMN)
Kryteria kwalifikacji
- potwierdzona badaniem EMG (wymóg neurografii) co najmniej 6 nerwów;
- w przypadku postępującej niesprawności ruchowej.
Miastenia (MG)
Kryteria kwalifikacji
- przy jednoczesnym wystąpieniu jednego z poniższych punktów:
- pojemność życiowa niższa lub równa 20ml/kg m.c;
- retencja CO2 (ciśnienie parcjalne powyżej 45 mmHg);
- spadki saturacji pomimo pełnej suplementacji tlenem SpO2 poniżej 93%;
- narastanie zaburzeń oddechowych wymagających mechanicznej wentylacji lub narastający zespół opuszkowy;
- brak skuteczności leczenia kortykosteroidami lub przeciwskazania do ich stosowania;
- terapia pomostowa przed zabiegiem operacyjnym;
- nasilenie objawów miastenii w okresie ciąży.
Zespoły paranowotworowe: zespół miasteniczny Lamberta-Eatona, zapalenie układu limbicznego, polineuropatia ruchowa lub ruchowo-czuciowa
Kryteria kwalifikacji
- udokumentowane co najmniej dwoma z trzech niżej wymienionych badań dodatkowych:
- badanie przeciwciał przeciwnowotworowych;
- badanie neurofizjologiczne;
- rezonans magnetyczny;
- przy braku skuteczności leczenia kortykosteroidami lub przy występujących przeciwskazaniach do ich stosowania.
Miopatie zapalne: zapalenie skórno-mięśniowe oraz zapalenie wielomięśniowe
Kryteria kwalifikacji
- w przypadku nieskutecznego leczenia kortykosteroidami.
Zespół Guillain-Barre
Kryteria kwalifikacji
- w przypadku wystąpienia jednego z poniższych objawów:
- narastająca niesprawność ruchowa uniemożliwiająca samodzielne chodzenie obserwowana w okresie 2 tygodni od momentu zachorowania;
- narastający niedowład mięśni twarzy;
- dyzartia;
- dysfagia;
- zaburzenia oddechowe.
Choroba Devica (NMO)
Kryteria kwalifikacji
- potwierdzona wykonaniem:
- rezonansu magnetycznego mózgu i rdzenia kręgowego,
- badania potencjałów wzrokowych,
- badania przeciwciał przeciwko akwaporynie 4 (AQP4),
- badania płynu mózgowo-rdzeniowego;
- w przypadku nieskuteczności leczenia immunosupresyjnego lub występujących przeciwskazaniach do jego zastosowania.
Zapalenie mózgu z przeciwciałami przeciw antygenom neuronalnym
Kryteria kwalifikacji
- potwierdzone wykonaniem:
- rezonansu magnetycznego mózgu,
- badania płynu mózgowo-rdzeniowego,
- badania poziomu przeciwciał przeciw antygenom neuronalnym;
- w przypadku nieskuteczności leczenia immunosupresyjnego lub występujących przeciwskazaniach do jego zastosowania.
Zespół sztywności uogólnionej (SPS)
Kryteria kwalifikacji
- potwierdzony:
- badaniem EMG,
- oznaczeniem przeciwciał przeciwko dekarboksylazie kwasu glutaminowego (przeciwciał anty-GAD);
- przy braku skuteczności leczenia objawowego: baklofenem, tynidazyną benzodiazepinami i gabapentyną lub przy występujących przeciwskazaniach do ich stosowania i istotnych klinicznie objawach SPS.
- Ponadto do programu lekowego kwalifikowani są pacjenci wymagający kontynuacji leczenia, którzy byli leczeni substancjami czynnymi finansowanymi w programie lekowym w ramach innego sposobu finansowania terapii (za wyjątkiem trwających badań klinicznych tych leków), pod warunkiem, że w chwili rozpoczęcia leczenia spełniali kryteria kwalifikacji do programu lekowego.
Czas leczenia w programie
Określenie czasu leczenia w programie
- Leczenie trwa do czasu podjęcia przez lekarza prowadzącego decyzji o wyłączeniu świadczeniobiorcy z programu, zgodnie z kryteriami wyłączenia.
Kryteria wyłączenia
Kryteria wyłączenia:
- brak adekwatnej odpowiedzi na leczenie, ocenianej zgodnie z harmonogramem monitorowania skuteczności leczenia pacjenta definiowana jako progresja choroby potwierdzona badaniami klinicznymi lub neurofizjologicznymi pomimo zastosowania trzech cykli leczenia, a w przypadku kontynuacji terapii - pomimo zastosowania każdego kolejnego cyku leczenia;
- wystąpienie chorób lub stanów, które w opinii lekarza prowadzącego uniemożliwiają dalsze prowadzenie leczenia;
- wystąpienie objawów nadwrażliwości na którąkolwiek substancję czynną lub substancję pomocniczą;
- wystąpienie toksyczności wymagającej zakończenia leczenia w opinii lekarza prowadzącego zgodnie z aktualną Charakterystyką Produktu Leczniczego (zwaną dalej ChPL);
- pogorszenie jakości życia o istotnym znaczeniu według oceny lekarza;
- brak współpracy lub nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, w tym zwłaszcza dotyczących okresowych badań kontrolnych oceniających skuteczność i bezpieczeństwo leczenia ze strony świadczeniobiorcy lub jego opiekuna prawnego.
- W przypadkach wyjątkowych, w których pomimo stwierdzenia obecności przeciwciał przeciwko IgA zachodzi bezwzględna konieczność leczenia immunoglobulinami terapia powinna być prowadzona w Oddziale Intensywnej Terapii.
SCHEMAT DAWKOWANIA LEKÓW W PROGRAMIE
Dawkowanie
Dawkowanie immunoglobuliny dożylnej:
- pierwsze podanie immunoglobulin w dawce 0,4 g/kg m.c. we wlewie iv., ogółem dawka leku 1-2 g/kg m.c. w ciągu 2-5 dni.
- kontynuacja leczenia w zależności od stanu neurologicznego wlewami w dawce 0,4 g/kg m.c. - 2,0 g/kg m.c. na cykl, podanej w ciągu 2-5 dni.
- W przypadku terapii podtrzymującej MMN, CIDP, miopatii zapalnych i SPS dawkowanie ustala się indywidualnie.
Dawkowanie
Dawkowanie immunoglobulin podskórnych (SCIg, fSCIg), posiadających zarejestrowane wskazania do stosowania w leczeniu immunomodulacyjnym u dorosłych, dzieci i młodzieży (0-18 lat) z przewlekłą zapalną demielinizacyjną polineuropatią (CIDP) jako leczenie podtrzymujące po stabilizacji za pomocą IVIg, u grupy chorych otrzymujących IVIg z ustaloną dawką w ciągu ostatnich 2 lub 3 podań IVIg:
- SCIg
- Leczenie rozpoczyna się 1 tydzień po ostatniej infuzji immunoglobuliny dożylnej. Zalecana dawka podskórna wynosi 0,2 do 0,4 g/kg masy ciała na tydzień. Początkowa dawka podskórna może być zamieniana w skali 1:1 z poprzednią dawką immunoglobuliny dożylnej (obliczaną jako dawka tygodniowa). Tygodniową dawkę można podzielić na mniejsze dawki i podawać wymaganą liczbę razy na tydzień. W przypadku podawania dawki co 2 tygodnie, dawka tygodniowa powinna być podwojona.
- Może być konieczne dostosowanie dawki w celu osiągnięcia oczekiwanej odpowiedzi klinicznej. Indywidualna odpowiedź kliniczna pacjenta powinna stanowić podstawę do ustalania odpowiedniej dawki.
- W przypadku pogorszenia stanu klinicznego dawkę można zwiększyć do zalecanej maksymalnej dawki 0,4 g./kg mc. na tydzień.
- fSCIg
- Preparat immunoglobuliny ludzkiej do podawania podskórnego z zastosowaniem rekombinowanej hialuronidazy (Ig+rHuPH20).
- Leczenie rozpoczyna się 2 tygodnie po ostatniej infuzji immunoglobuliny dożylnej.
- Zalecana dawka podskórna wynosi od 0,3 do 2,4 g/kg masy ciała na miesiąc, podawana w 1 lub 2 sesjach w ciągu 1 lub 2 dni. Dawkowanie fSCIg zgodnie z dawkowaniem określonym w aktualnej Charakterystyce Produktu Leczniczego
Kontynuacja leczenia w warunkach domowych immunoglobulin podskórnych (SCIg, fSCIg)
Dawkowanie
Dawkowanie immunoglobulin podskórnych (SCIg, fSCIg), posiadających zarejestrowane wskazania do stosowania w leczeniu immunomodulacyjnym u dorosłych, dzieci i młodzieży (0-18 lat) z przewlekłą zapalną demielinizacyjną polineuropatią (CIDP) jako leczenie podtrzymujące po stabilizacji za pomocą IVIg, u grupy chorych otrzymujących IVIg z ustaloną dawką w ciągu ostatnich 2 lub 3 podań IVIg:
- Immunoglobulina podskórna wydawana jest do domu przez placówki realizujące program lekowy.
- Podanie podskórne może mieć miejsce w warunkach domowych. W takiej sytuacji musi zostać rozpoczęte w placówce realizującej Program Lekowy, warunkach szpitalnych lub ambulatoryjnie, według następującego schematu:
- pacjent odbywa minimum dwie wizyty w odstępach zgodnych z dawkowaniem leku,
- wizyty mają na celu edukację pacjenta w zakresie podawania immunoglobuliny podskórnej - samodzielnego lub przez opiekuna,
- pacjent lub opiekun pacjenta muszą być poinstruowani odnośnie sposobu używania sprzętu do podawania leku, techniki podawania leku, prowadzenia dziennika leczenia oraz rozpoznawania działań niepożądanych i czynności, które należy podjąć w przypadku ich wystąpienia,
- pacjent otrzymuje immunoglobulinę podskórną wraz z niezbędnym sprzętem medycznym umożliwiającym podanie preparatu i środkami zabezpieczającymi jałowość procedury w ośrodku prowadzącym terapię danego pacjenta,
- immunoglobulina podskórna może być wydana dla celów terapii domowej na okres substytucji nie przekraczający 3 miesięcy.
BADANIA DIAGNOSTYCZNE WYKONYWANE W RAMACH PROGRAMU
Badania przy kwalifikacji
Badania przy kwalifikacji:
- morfologia krwi z rozmazem;
- oznaczenie aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT);
- oznaczenie aktywności aminotransferazy asparaginianowej (AST);
- oznaczanie poziomu immunoglobulin i podklas IgA lub swoistych przeciwciał;
- proteinogram;
- EMG;
- rezonans magnetyczny;
- badanie płynu mózgowo-rdzeniowego;
- oznaczenie przeciwciał przeciwnowotworowych;
- oznaczenie przeciwciał przeciwko akwaporynie 4 (AQP4);
- wzrokowe potencjały wywołane;
- oznaczenie przeciwciał anty-NMDA;
- konsultacja ginekologiczna u kobiet;
- inne badania w kierunku procesów nowotworowych;
- w przypadku kwalifikacji do SPS oznaczenie przeciwciał anty-GAD.
- O zestawie badań decyduje lekarz specjalista podczas kwalifikacji do programu w zależności od zespołu klinicznego.
Badania przeprowadzane przed pierwszym podaniem immunoglobuliny dożylnej:
Monitorowanie
Monitorowanie leczenia
- morfologia krwi z rozmazem;
- oznaczenie poziomu kreatyniny w surowicy krwi;
- oznaczenie aktywności ALT;
- oznaczenie aktywności AST;
- proteinogram;
- oznaczanie poziomu immunoglobulin i podklas IgA lub swoistych przeciwciał.
Badania przeprowadzane przed kolejnym podaniem immunoglobuliny dożylnej:
Monitorowanie
Monitorowanie leczenia
- morfologia krwi z rozmazem;
- oznaczenie poziomu kreatyniny w surowicy krwi;
- oznaczenie aktywności ALT;
- oznaczenie aktywności AST;
- oraz do decyzji lekarza:
- proteinogram;
- oznaczanie poziomu immunoglobulin i podklas IgA lub swoistych przeciwciał.
- Należy także ocenić:
- skuteczność zastosowanej terapii podczas każdego cyklu leczenia na podstawie wyników oceny klinicznej.
- W przypadku leczenia podtrzymującego CIDP immunoglobuliną podskórną (SCIg, fSCIg) każdorazowo przed wydaniem kolejnych dawek leku do terapii domowej należy ocenić wyniki poniższych badań. Decyzję o kontynuacji leczenia podejmuje lekarz na podstawie wyników badań i stanu klinicznego.
- morfologia krwi z rozmazem;
- oznaczenie poziomu kreatyniny w surowicy krwi;
- oznaczenie aktywności ALT,
- oznaczenie aktywności AST;
- oraz do decyzji lekarza:
- proteinogram;
- oznaczanie poziomu immunoglobulin i podklas IgA lub swoistych przeciwciał.
- Należy także ocenić:
- skuteczność zastosowanej terapii podczas każdego cyklu leczenia na podstawie wyników oceny klinicznej.
Monitorowanie
Monitorowanie programu
- gromadzenie w dokumentacji medycznej pacjenta danych dotyczących monitorowania leczenia i każdorazowe ich przedstawianie na żądanie kontrolerów Narodowego Funduszu Zdrowia;
- uzupełnienie danych zawartych w elektronicznym systemie monitorowania programów lekowych dostępnym za pomocą aplikacji internetowej udostępnionej przez OW NFZ, w tym danych dotyczących skuteczności leczenia opisanych w pkt 3. kryteriów wyłączenia, z częstotliwością zgodną z opisem programu oraz na zakończenie leczenia;
- przekazywanie informacji sprawozdawczo-rozliczeniowych do NFZ: informacje przekazuje się do NFZ w formie papierowej lub w formie elektronicznej, zgodnie z wymaganiami opublikowanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia.